LIGJI NR. 04/L-016 PËR EFIÇIENCËN E ENERGJISË

1 GAZETA ZYRTARE E REPUBLIKËS SË KOSOVËS / Nr. 6 / 22 KORRIK 2011, PRISHTINË LIGJI Nr. 04/L-016 PËR EFIÇIENCËN E ENERGJISË Kuvendi i Republikës së Kosovës; Në bazë të nenit 65 (1) të Kushtetutës së Republikës së Kosovës, Miraton LIGJ PËR EFIÇIENCËN E ENERGJISË KREU I DISPOZITAT E PËRGJITHSHME

Neni 1 Qëllimi Qëllimi i këtij ligji është përcaktimi i kuadrit të nevojshëm ligjor dhe institucional për rregullimin e fushës së efiçiencës së energjisë.

Neni 2 Fushëveprimi Ky ligj rregullon çështjen e efiçiencës së energjisë, përgatitjen, dhe aprovimin e planeve të efiçiencës së energjisë dhe raportimin për to, përcaktimin e roleve, detyrave dhe përgjegjësive të institucioneve si dhe adresimin e detyrimeve që burojnë nga Traktati i Komunitetit të Energjisë lidhur me efiçiencën e energjisë.

Neni 3 Përkufizimet 1. Shprehjet e përdorura në këtë ligj kanë këtë kuptim: 1.1. Ministria - Ministria e Republikës së Kosovës përgjegjëse për sektorin e energjisë. 1.2. Efiçienca e energjisë - raporti në mes të vlerës së energjisë së përfituar, prodhimit dhe performacës ndaj vlerës së sasisë së energjisë së konsumuar për ketë destinim. 1.3. Përmirësimi i efiçiencës së energjisë - ngritja e nivelit të efiçiencës së energjisë te përdoruesit fundorë të energjisë si rezultat i ndryshimeve teknologjike, sjelljes dhe ndryshimeve ekonomike. 1.4. Kursimet e energjisë - sasia e energjisë së kursyer, e përcaktuar nëpërmjet matjes ose vlerësimit të përafërt të konsumit para dhe pas zbatimit të një apo më shumë masave të përmirësimit të efiçiencës së energjisë, duke siguruar normalizim të kushteve të jashtme, të cilat kanë ndikim në konsumin e energjisë; 1.5. Programet për përmirësimin e efiçiencës së energjisë - aktivitetet që përqendrohen në grupet e konsumatorëve fundor dhe të cilat zakonisht çojnë në përmirësim të verifikueshëm dhe të matshëm, apo përafërsisht të matshëm të efiçiencës së energjisë; 2 1.6. Masat për përmirësimin e efiçiencës së energjisë - të gjitha veprimet që rezultojnë në përmirësim të verifikueshëm, të matshëm, apo përafërsisht të matshëm të efiçiencës së energjisë; 1.7. Plani i Kosovës për efiçiencën e energjisë - dokumenti i aprovuar nga ana e Qeverisë së Republikës së Kosovës, i cili përshkruan qëllimin e promovimit të efiçiencës së energjisë, caqet indikative të kursimit të energjisë, politikat e efiçiencës, planifikimin, programet kyçe, masat, koston dhe stimulimin. 1.8. Plani Komunal për efiçiencën e energjisë – dokumenti i aprovuar nga Kuvendi Komunal, i përgatitur në përputhje me Planin e Kosovës për efiçiencën e energjisë. 1.9. Auditimi i energjisë - është procedurë sistematike, e cila ofron: 1.9.1. njohuri adekuate mbi gjendjen ekzistuese të konsumit të energjisë së ndonjë ndërtesë, ose grupi ndërtesash, të një objekti industrial, impianti, të një shërbimi publik ose privat; 1.9.2. identifikimin e mundësive të kursimit të energjisë me kosto efektive, dhe 1.9.3. raportimin e rezultateve. 1.10. Auditori i energjisë - personi fizik apo juridik i licencuar për auditim të energjisë. 1.11. Agjencia e Kosovës për efiçiencën e energjisë – AKEE - institucioni ekzekutiv i themeluar me këtë ligj. 1.12. Këshilli certifikues i auditorëve dhe menaxherëve të energjisë - organi i themeluar nga Ministri i cili menaxhon sistemin e certifikimit të auditorëve dhe menaxherëve të energjisë. 1.13. Traktati i komunitetit të energjisë - Marrëveshje ndërkombëtare, nënshkruar në vitin 2005 nga vendet e Evropës juglindore për çështjen e energjisë, përkatësisht për sigurinë e furnizimit me energji dhe tregun e energjisë, investimeve, zhvillimit ekonomik dhe stabilitetin social. 1.14. Komuniteti i energjisë - përbëhet prej shteteve nënshkruese të Marrëveshjes për themelimin e komunitetit të energjisë. 1.15. Këshilli ministror i komunitetit të energjisë - është organi më i lartë vendimmarrës i Komunitetit të Energjisë. 1.16. Sekretariati i komunitetit të energjisë - është organi më i lartë ekzekutiv i komunitetit të energjisë. KREU II DETYRAT DHE PËRGJEGJËSITË E INSTITUCIONEVE

Neni 4 Ministria 1. Ministria ka për detyrë të: 1.1 themelojë, Agjencinë e Kosovës për efiçiencën e energjisë-AKEE; 3 1.2 krijojë Komisionin për certifikim të auditorëve dhe menaxherëve të energjisë, detyrat dhe përgjegjësitë e të cilit përcaktohen me akt nënligjor; 1.3 zhvillojë politikën e efiçiencës së energjisë, si pjesë e strategjisë së Kosovës për Energji; 1.4 shqyrtojë dhe dërgojë për miratim në Qeveri planin e Kosovës për efiçiencen e energjisë ne përputhje me Direktivën 2006/32/EC, të rishikuar në periudhën tre (3) vjeçare dhe të raportojë në Qeveri, çdo tre (3) vjet për zbatimin e tij; 1.5 hartojë Planin e Kosovës për efiçiencën e energjisë, në pajtim me Direktivën 2006/32/EC. 2. Plani i Kosovës për efiçiencën e energjisë si dhe raporti i zbatimit të tij dërgohen në Sekretariatin e komunitetit te energjisë sipas kërkesave të përcaktuara nga ky Sekretariat.

Neni 5 Agjencia e Kosovës për efiçiencë të energjisë 1. Agjencia e Kosovës për efiçiencën e energjisë(AKEE) është institucion ekzekutiv në kuadër të Ministrisë. Selia e AKEE është në Prishtinë. 2. AKEE financohet nga Buxheti i Republikës së Kosovës, në përputhje me Ligjin mbi menaxhimin e financave publike dhe përgjegjësitë. 3. AKEE udhëhiqet nga Kryeshefi Ekzekutiv, i cili zgjidhet në përputhje me Ligjin për shërbimin civil. 4. Organizimi i brendshëm i AKEE rregullohet me akt nënligjor te aprovuar nga Ministri.

Neni 6 Detyrat e Agjencisë së Kosovës për efiçiencë të energjisë 1. Agjencia e Kosovës për efiçiencën e energjisë është përgjegjëse: 1.1. t’i propozojë ministrit politikat për promovimin e efiçiencës së energjisë; 1.2. ta zhvillojë dhe mirëmbajë bazën e të dhënave për efiçiencën e energjisë; 1.3. ta zhvillojë sistemin e monitorimit të implementimit të Planit të Kosovës për efiçiencën e energjisë dhe përmbushjes të caqeve indikative për kursim të energjisë; 1.4. ti propozojë ministrit Planin e Kosovës për efiçiencën e energjisë; 1.5. ta përgatisë Raportin e progresit të Zbatimit të Planit të Kosovës për efiçiencën e energjisë; 1.6. t’i udhëzojë dhe mbështesë komunat për përgatitjen e planeve komunale për efiçiencën e energjisë dhe raporteve të tyre të progresit; 1.7. ta promovojë efiçiencën e energjisë nëpërmjet fushatave ndërgjegjësuese; 1.8. të paraqesë rekomandime për përmirësimet e nevojshme në planet e efiçiencës së energjisë, të nivelit qendrorë dhe komunal; 1.9. ta përgatisë për ministrin raportin vjetor të punës së saj; 4 1.10. të bashkëpunojë me ministrinë dhe institucionet e tjera relevante në implementimin e planeve të efiçiencës së energjisë; 1.11. ta mbështesë pjesëmarrjen e palëve te interesuara në ndërmarrjen e iniciativave për efiçiencën e energjisë; 1.12. ta propozojë në ministri përmirësimin dhe plotësimin e bazës ligjore dhe rregullative në fushën e efiçiencës së energjisë, me qëllim të harmonizimit të tyre me standardet relevante evropiane për efiçiencën e energjisë; 1.13. t’i mbështesë zyrat komunale të energjisë për çështjet që kanë të bëjnë me planifikimin dhe promovimin e efiçiencës së energjisë dhe implementimin e programeve të ndryshme të efiçiencës së energjisë në nivel komunal; 1.14. të promovojë aktivitetet informative dhe edukative në fushën e efiçiencës së energjisë, në bashkëpunim me ministritë përgjegjëse për energjinë, ndërtimin dhe arsimin.

Neni 7 Themelimi dhe funksionimi i Komisionit për Certifikim të auditorëve dhe menaxherëve të energjisë 1. Ministria themelon Komisionin për Certifikim të auditorëve dhe menaxherëve të energjisë, si dhe përcakton organizimin, përgjegjësitë dhe detyrat e tij me akt nënligjor. 2. Ministria është përgjegjëse për zhvillimin institucional dhe mbarëvajtjen e procesit të auditimit të energjisë, për një periudhë tre (3) vjeçare, prej datës së themelimit të Komisionit për certifikim të auditorëve dhe menaxherëve të energjisë. Pas kësaj periudhe sipas një akti të veçantë nënligjor të miratuar nga Ministri, procesi i auditimit zhvillohet nga sektori jopublik. KREU III PLANET PËR EFIÇIENCËN E ENERGJISË

Neni 8 Plani i Kosovës për efiçiencën e energjisë 1. Plani i Kosovës për efiçiencën e energjisë është dokument i detyrueshëm për zbatim, i cili përgatitet nga AKEE, në përputhje me kërkesat e Direktivës 2006/32/EC dhe ato të Sekretariatit të Komunitetti të energjisë dhe i dërgohet për shqyrtim Ministrit i cili e dërgon për miratim në Qeveri. 2. Raporti i zbatimit të planit të Kosovës për efiçiencën e energjisë përgatitet nga AKEE dhe i dërgohet për shqyrtim Ministrit i cili e dërgon atë për miratim në Qeveri. Dërgimi i Raportit në sekretariatin e Komunitetit të energjisë bëhet sipas kërkesave të sekretariatit.

Neni 9 Plani Komunal për efiçencën e energjisë 1. Zyrat komunale për energji përgatisin planin komunal për efiçiencë të energjisë sipas udhëzimeve nga AKEE-ja. 2. Plani komunal për efiçiencën e energjisë miratohet nga Kuvendi komunal dhe i dërgohet AKEE-së. 3. Zyrat komunale për energji përgatisin Raportin e progresit të zbatimit të planit komunal për efiçiencë të energjisë sipas udhëzimeve nga AKEE-ja. 5 4. Raporti i progresit të zbatimit të planit Komunal për efiçiencën e energjisë miratohet nga Kuvendi komunal dhe dërgohet në AKEE. 5. Procedurat dhe afatet e përgatitjes së planeve komunale dhe raportimi për zbatimin e tyre përcaktohen në akt nënligjor të miratuar nga ministri. KREU IV MASAT E EFIÇIENCËS SË ENERGJISË

Neni 10 Menaxhimi i energjisë në sektorin publik 1. Sektori publik obligohet që ta shfrytëzojë energjinë në mënyrë efiçiente. 2. Për zbatimin e paragrafit 1. të këtij neni, Qeveria, me propozim të Ministrisë, nxjerrë aktet tjera nënligjore të nevojshme.

Neni 11 Financimi i Masave për efiçiencën e energjisë 1. Për mbështetjen e masave të përcaktuara në Planin e Kosovës për efiçiencën e energjisë, Ministria duhet të: 1.1 sigurojë mundësi financimi në kuadër të Buxhetit të Republikës së Kosovës; 1.2 kërkojë mbështetje financiare nga organizmat financiare relevante zhvillimore ndërkombëtare në kuadër të programeve dhe projekteve për promovimin e efiçiencës së energjisë; 1.3 propozojë përfshirjen e financimeve për fushën e efiçiencës së energjisë në marrëveshjet ndërshtetërore të bashkëpunimit, sa herë që kjo të jetë e mundur. 2. Për mbështetjen e masave për promovimin e efiçiencës së energjisë të përcaktuara në Planet Komunale për efiçiencën e energjisë, komunat duhet të sigurojnë financim në kuadër të buxheteve komunale ose përmes donacioneve. 3. Sa herë të kërkohet, Ministria do të planifikojë bashkëfinancime buxhetore të fondeve të efiçiencës së energjisë që krijohen në kuadër të bashkëpunimit me institucionet ndërkombëtare zhvillimore shumëpalëshe apo dypalëshe.

Neni 12 Auditimi i Energjisë Me propozim të ministrisë, Qeveria miraton aktet nënligjore të nevojshme për auditimin e energjisë në përputhje me direktivat e BE-së. KREU V DISPOZITAT KALIMTARE DHE PËRFUNDIMTARE

Neni 13 Zbatimi i Direktivave të BE-së për efiçiencën e energjisë Ministria paraqet për miratim në Qeveri, akte juridike të veçanta për zbatimin e dispozitave të Direktivave të BE-së, lidhur me efiçiencën e energjisë, që dalin nga detyrimet e Republikës së Kosovës si palë e Traktatit të komunitetit të energjisë. 6

Neni 14 Dispozitat kalimtare Ministria themelon Agjencinë e Kosovës për efiçiencën e energjisë – AKEE, brenda gjashtë (6) muajsh pas hyrjes në fuqi të këtij ligji.

Neni 15 Dispozitat përfundimtare 1. Me qëllim të zbatimit të këtij ligji, Ministria përgatitë dhe nxjerr akte nënligjore brenda gjashtë (6) muajsh, pas hyrjes në fuqi të këtij ligji. 2. Aktet e parashikuara në nenin 13 të këtij ligji do të përgatiten në përputhje me afatet e parashikuara nga vendimet e Këshillit ministror të komunitetit të energjisë.

Neni 16 Hyrja në fuqi Ky ligj hyn në fuqi pesëmbëdhjetë (15) ditë pas publikimit në Gazetën zyrtare të Republikës së Kosovës. Ligji Nr. 04/ L-016 23 qershor 2011 Shpallur me dekretin Nr.DL-006-2011, datë 08.07.2011 nga Presidentja e Republikës së Kosovës Atifete Jahjaga.